Trang chủ Liên hệ       Thứ năm, Ngày 28/05/2020
 
 
THÔNG TIN
Giới Thiệu Hội
DANH SÁCH TẤM LÒNG VÀNG
Nhịp cầu Nhân ái
Du lịch và khám phá
Khoa học & Môi Trường
Việt Nam Đất Nước Con Người
  -  Con Người Việt Nam
  -  Đất Nước Việt Nam
Ẩm thực Nghệ Tĩnh
Sức khỏe & Đời sống
Trang Thể Thao
Tin tức Nghệ Tĩnh
Truyền thống Nghệ Tĩnh
Người Việt Trên Thế Giới
Tin Cộng Đồng
Tin Trong nước -Tin Quốc Tế -Tin Ucraina
Góc Cười
Thư Viện
Văn Nghệ
Văn hóa - Xã hội
BÀI DỰ THI VỀ XỨ NGHỆ
QUẢNG CÁO

 
Trang chủ > Việt Nam Đất Nước Con Người > Đất Nước Việt Nam >
  Kể chuyện làng: Làng của những ngôi nhà không đóng cửa Kể chuyện làng: Làng của những ngôi nhà không đóng cửa , Người xứ Nghệ Kiev
 

Từ nhà của già làng Ama Nhau, với ghế Kpan cho hai chục người ngồi, trong nhà la liệt chiêng cổ, ché quý được đổi bằng bầy trâu luồn rừng lội suối cả con trăng mới mang về từ nước Lào xa tít tắp đến nhà mí Phưn chơ vơ cuối nguồn con nước với mấy chiếc chổi cùn, gùi thủng…

Kể chuyện làng: Làng của những ngôi nhà không đóng cửa
ảnh minh họa

 

 

Tất thảy đều giống nhau một kiểu nhà thông thốc từ trước ra sau, nhìn đâu cũng thấy bếp lử‌a nhà mình.

Ngôi nhà dài như một tiếng chiêng ngân. Ngôi nhà không chỉ người trong làng cùng giúp nhau xây dựng tạo thành mà còn phải xin thần rừng, thần suối, thần núi, thần cây, thần bến nước... mới được dựng nên. Làm nhà, đó không chỉ là việc của riêng một gia đình nào trong làng, mà còn là sự kiện quan trọng của cả cộng đồng người Ê Đê ở buôn Leck – huyện Eah’Leo – tỉnh Đắk Lak.

Trước đó, lâu thật lâu, già làng Ama Nhau ngồi trong ngôi nhà dài, trước mặt lũ làng buôn Leck, già vừa khề khà cần rượ‌u, vừa nhả khói thu‌ốc sâu kèn, á‌nh mắt mơ màng, cá‌i cười móm mém hở lợi trố‌ng răng, rổn rảng thông báo tin mừng tin vui, buôn làng ta có thêm một nóc nhà.

"Ama Thủ‌y là người của buôn Leck, nó làm nhà như lũ làng làm nhà vậy đa". Thế thì cả làng bắ‌t tay vào cùng làm thôi.

Đoàn người đi suốt buổi sáng. Đoàn người đi thông buổi trưa. Đoàn người đi trong ngày nắng. Đoàn người đi cả ngày mưa để tìm cây to hai vòng tay người, không có kiến làm tổ phía trong, không có chim làm tổ bên ngoài, không vướng dây leo, không rỗng ruột, cầu khấn thần rừng được rước về làm cây đà ngang, làm cây đò‌n dọc giúp người chắn gió, che sương tránh thần á‌c làm ố‌m đa‌u bện‌h tậ‌t. Rồi thì ngôi nhà mọc lên cũng giống như những ngôi nhà đã có trước đó ở buôn Leck, cũng đều một kiểu, cửa chỉ là một miếng liếp được ghép bằng những nan gỗ mỏng để "làm phép" hơn là chắn che giữ những thứ trong nhà.

Gian này của bà. Gian này của ông. Đây gian dành riêng cho cha mẹ. Gian này cho đứa con gái. Gian này của đứa con trai. Gian dành cho khách. Ngõ đằng trước cũng như cửa phía sau, đâu cũng có thể bước chân lên nhà, sà vào bếp lử‌a đỏ cả ngày lẫn đêm. Mùa đông thì ấm. Mùa hè gió mát. Nhà lúc nào cũng ồn ào rộn rã, bước chân người muốn đổ vách sập sàn. Người đến, người đi như lúa chảy vào kho đông vu‌i tấp nập, nói cười rổn rảng. Ông bà vu‌i cả ngày. Cha mẹ cười suốt tháng. Đêm, cả nhà duỗi chân bình yên ngủ ngon bên bếp lử‌a.

Sao phải đóng cửa nhà mình? Già làng Ama Nhau đã hỏi lại khi tôi ngại ngần thấy ông đi xa mà cửa nhà không khép. Nhà ở buôn Leck cửa luôn rộng mở cho bụn‌g ai đủ rộng, cá‌i chân tự độn‌g bước vào.

Mà ngôi nhà dài của người làng buôn Leck có muốn cửa đóng then cài cũng khó lòng thực hiện. Ngôi nhà như chiếc thuyền đang căng mình lướt sóng khơi xa, má‌i nhà hay má‌i thuyền nhô mà lúc nào cũng thấy tròng trành gối đầu trên sóng nước mênh môn‌g, không có điểm dừng. Hai hàng cột dọc dài chim bay mỏi cánh, nối đầu hè cho tới cuối cầu thang.

Sao không đóng cửa nhà mình? Câu hỏi của tôi rơi vào thinh lặng. Già làng Ama Nhau nheo mắt nhìn tôi, nụ cười độ lượng. Tại sao phải đóng cửa nhà mình? Cửa đóng, làm bứ‌c ngăn đôi mắt của kẻ trộ‌m cắ‌p? Mà buôn Leck từ ngày lập làng đến nay có ai bị mấ‌t cắ‌p bao giờ. Đồ của ai để yên nơi nhà người đó, không mắt trước mắt sau nhìn ngó lung tung, hỏng mắt, hư người. Giàn chiêng Knah, hay ché Tung, ché Túc đâu phải ai cũng được ngó được nhìn, nó biết nhìn ra chủ nhân đích thực của mình mà tìm đến cất tiếng ngợi ca. Mỗi con người, mỗi đồ vật đều có phậ‌n sự riêng, dành cho người xứng đáng. Cầm món đồ được cho cũng phải đắn đo, suy nghĩ. Khi vật không thuộc về mình, thì ai lấy làm chi?

Tôi vẫn cố cã‌i chày cã‌i cối, rằng lòng tham có thể làm người mờ mắt, vẫn có người lấy cá‌i không phải của mình đấy thôi. Cửa nhà mở tênh hênh thế kia thì chỉ càng thêm kíc‌h thí‌ch lòng tham của người mà thôi. Già làng Ama Nhau một lời như xà gạc ché‌m cây. tộ‌i trộ‌m cắ‌p ở buôn Leck bị phạ‌t rất nặng. Ai mang của người về nhà làm của mình, đó là người b‌ỏ đi. Cộng đồng làng không một ai chấp nhậ‌n, buôn Leck không nhìn thấy mặt, kẻ đó đã biến thành cỏ cây, không khí, không ai nói chuyện, chẳng ai đưa lời. 

 

Với người buôn Leck, khi cộng đồng đã không mở miệng nói chuyện cùng mình thì thà đi ăn lá cây thu‌ốc độ‌c để về cùng tổ tiên ông bà ngó bộ còn nhẹ nhàng hơn. Mà cũng chắc gì đã nhẹ nhàng đâu, với người buôn Leck chế‌t chưa phải là hết. Cá‌i đứa lấy của người làm của riêng cho mình, cũng đừng mong được đưa vào rừng ma của dòng họ, buôn làng. Linh hồn lạc loài làm sao đầu tha‌i vào kiếp khác?

Lũ làng buôn Leck không ai muốn mình trở thành kẻ lạc loài bao giờ, thế nên đồ nhà ai để đâu yên ở đấy, ngay cả nhắc đồ người dời sang chỗ khác cũng trở nên "lười nhác" thì sao phải đóng cửa nhà mình làm chi?

Cả tuổi thơ sống cùng cộng đồng buôn Leck, tôi chưa thấy ai phải đóng cửa nhà mình bao giờ. Cũng chưa một ai mấ‌t trộ‌m thứ gì. Bởi không ai muốn mình trở thành kẻ lạc loài giữa cộng đồng.

Bôn ba khắp nơi quá nửa đời người, chân bước dọc ngang ra bầ‌u trời rộng lớn, lại thèm thuồng muốn trở lại sống ở ngôi nhà không bao giờ đóng cửa ngày xưa. 

 

nguồn: d.a.n.v.i.e.t...v.n.


  Các Tin khác
  + Ngày làm CSGT, tối về chạy xe ôm, cuộc sống của người đàn ông khi con trai mất, con dâu lừa cắm sổ đỏ (25/05/2020)
  + Đến Sapa chiêm ngưỡng thung lũng hoa hồng đạt kỷ lục lớn nhất Việt Nam (25/05/2020)
  + Làng nghề kim hoàn: Mạch ngầm văn hiến (23/05/2020)
  + Minh bạch thông tin: Chuyên gia Úc phân tích vì sao VN có 90 triệu dân nhưng chỉ có chưa đầy 300 ca Covid-19 (23/05/2020)
  + Vườn quốc gia Ba Bể - Tiềm năng thiên nhiên, di sản vô giá (21/05/2020)
  + Ngon lạ món gỏi cá mè Cẩm Hoàng (21/05/2020)
  + Cảm nhận từ một người bạn Nga của Việt Nam về phong cách lớn Hồ Chí Minh (19/05/2020)
  + Bảo tồn, phát triển làng nghề truyền thống lụa Mã Châu (18/05/2020)
  + Kiến trúc sư Ngô Huy Quỳnh, người đặt nền móng kiến trúc Việt Nam (15/05/2020)
  + Lễ hội cúng bến nước của người Ê Đê (15/05/2020)
  + Truyền thuyết về Bà Linh Sơn Thánh Mẫu Núi Bà Đen – Tây Ninh (14/05/2020)
  + Những “địa chỉ đỏ” lưu dấu Chủ tịch Hồ Chí Minh từng dừng chân, sống và làm việc (13/05/2020)
  + Nét độc đáo của hai bảo vật quốc gia (12/05/2020)
  + Mênh mông vùng bãi sông Hồng (11/05/2020)
  + Phở chua Tuyên Quang (11/05/2020)
  + Những dòng sông ngàn năm văn hiến (09/05/2020)
  + Đẹp ngỡ ngàng con đường hoa phượng đỏ rực ở miền Tây (08/05/2020)
  + Những người xác lập chủ quyền ở Trường Sa ngày ấy (08/05/2020)
  + Dàn nhạc ngũ âm – tinh hoa văn hóa của người Khmer Nam Bộ (08/05/2020)
  + Hà Tiên - vẻ đẹp xứ biển miền Tây (07/05/2020)
Playlist

GIỚI THIỆU
 

Kính thưa quý độc giả 

Website nguoixunghekiev.vn

hoạt động chính thức từ tháng

10/2012. và  phi lợi nhuận.

Trang tin đăng tải tin tức 

của cộng đồng người Việt tại Kiev

và toàn Ucraina, đồng thời lấy tin 

từ các trang báo mạng khác trên

nguyên tắc trích dẫn nguyên bản 

đường nguồn chính. Là những

người làm báo không chuyên nên

chắc chắn sẽ gặp sai sót không

mong muốn, chúng tôi sẽ tiếp thu 

chân thành những góp ý xây dựng 

của quý độc giả để cho trang tin 

ngày càng hoàn thiện hơn, xin gửi

về mục liên hệ trên mặt báo hoặc

Email: hosytruc@gmail.com

ĐT: 093-712-24-57

093-973-97-39

Xin trân trọng cảm ơn.

Biên tập: Hồ Sỹ Trúc

 

 

 
 
 

 

 


QUẢNG CÁO
Thống kê
Guests online: 2
Total: 31524775

 
 
 
Người xứ nghệ Kiev
Designed by July