|
Bài viết của Tim Krüger ·
Chiến tranh UAV tại Ukraine

Sau khi mạng Starshield bị hạn chế, quân đội Ukraine đang chuyển sang sử dụng HX-2 của hãng Helsing. Loại UAV của Đức này hoạt động như thế nào tại khu vực gần Donetsk?
Trong đêm 14/10/2026, các kết nối trong mạng quân sự Starshield bị gián đoạn. Tùy thuộc vào phương tiện và thiết bị, những giới hạn tốc độ đã khiến các liên kết dữ liệu bị cắt khi vận tốc nằm trong khoảng từ 72 đến 161 km/h, buộc các đơn vị Ukraine phải hủy bỏ nhiệm vụ.
Elon Musk viện dẫn rằng mạng Starshield nằm dưới sự kiểm soát của chính phủ Mỹ. Cả ông và Tổng thống Donald Trump đều phủ nhận việc đã ra lệnh hạn chế hệ thống này. Ngày 17/10, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết các hạn chế vẫn tiếp tục được áp dụng.
UAV HX-2 của Helsing được cho là vẫn có thể hoạt động tại khu vực tiền tuyến ngay cả khi liên lạc vô tuyến và tín hiệu vệ tinh bị gián đoạn.
Liệu UAV HX-2 của Đức có thể hưởng lợi từ tình hình này?
Theo chuyên trang quốc phòng Janes, một số binh sĩ Ukraine đã đánh giá tích cực loại UAV này sau khi sử dụng để tấn công các mục tiêu gần Donetsk, nơi các hệ thống gây nhiễu của Nga đang làm chậm hoạt động của những UAV khác.
Thông tin trên được cung cấp bởi một đại diện giấu tên trong ngành công nghiệp quốc phòng và chưa thể được kiểm chứng độc lập. Các video do Tiểu đoàn Inquisition thuộc Lữ đoàn Xung kích số 59 về hệ thống không người lái công bố cho thấy HX-2 đang được triển khai thực tế.
Helsing HX-2 định hướng như thế nào khi mất tín hiệu vệ tinh?
Helsing quảng bá rằng HX-2 có khả năng “miễn nhiễm với tác chiến điện tử của đối phương”. Theo các phân tích chuyên môn, UAV này kết hợp hệ thống định vị quán tính với phương pháp định hướng dựa trên hình ảnh, nhờ đó có thể duy trì hướng bay mà không cần định vị vệ tinh. Phần mềm Altra được sử dụng để hỗ trợ điều khiển hệ thống.
Trước tiên, người vận hành đánh dấu mục tiêu trên màn hình bằng chức năng “Target Lock” (khóa mục tiêu). Nếu kết nối vô tuyến bị mất, trí tuệ nhân tạo (AI) tích hợp trên UAV được thiết kế để tiếp tục hoàn tất quá trình tiếp cận mục tiêu.
Theo trang Calibre Defence, độ sai lệch của hệ thống vào khoảng một mét.
Tuy nhiên, quá trình triển khai ban đầu không hoàn toàn suôn sẻ. Đầu năm 2026, hệ thống gặp một số lỗi liên quan đến thiết bị phóng và cánh quạt, đồng thời phát sinh vấn đề khi hoạt động trong điều kiện tuyết và khói. Các nguồn tin từ phía Ukraine cho biết tỷ lệ đánh trúng mục tiêu vào khoảng 80%.
Chính phủ Đức đang tài trợ cho các UAV này thông qua Sáng kiến Enabling. Tháng 9/2024, Helsing đã ký các hợp đồng cung cấp 4.000 chiếc.
Trong cuộc diễn tập quân sự Flytrap 5.0 do Mỹ tổ chức tại Litva vào tháng 5/2026, hệ thống đạt tỷ lệ đánh trúng mục tiêu trên 88% trong 17 lần phóng.
Theo Helsing, trong cuộc thử nghiệm của Liên minh châu Âu tại Bồ Đào Nha từ ngày 21/9 đến 14/10, HX-2 đạt tỷ lệ thành công 100% trước các mục tiêu đang di chuyển. Nhà sản xuất cho biết thử nghiệm được tiến hành trong điều kiện tín hiệu vệ tinh bị gây nhiễu có chủ đích.
Thông số kỹ thuật của UAV HX-2
|
Thông số
|
Đặc điểm
|
|
Phân loại
|
Đạn bay lảng vảng tích hợp AI
|
|
Trọng lượng khi cất cánh
|
Khoảng 12 kg
|
|
Khối lượng đầu đạn
|
Khoảng 2,5–4,5 kg
|
|
Tầm hoạt động
|
Tối đa 100 km; khoảng 88 km trong điều kiện tác chiến
|
|
Tốc độ
|
Tối đa 220 km/h
|
|
Điều khiển và liên kết
|
Liên kết mã hóa; hoạt động tự động sau khi khóa mục tiêu
|
|
Giá ước tính mỗi chiếc
|
Khoảng 17.500–62.500 euro
|
Lưu ý: Đây là các thông số do nhà sản xuất công bố hoặc được bài báo dẫn lại; chi phí là mức ước tính.
Những vấn đề liên quan đến luật pháp quốc tế
Helsing nhấn mạnh rằng con người vẫn tham gia vào tất cả các quyết định quan trọng. Tuy nhiên, hãng đồng thời quảng bá khả năng UAV tự phát hiện và tấn công mục tiêu ngay cả khi không còn tín hiệu kết nối.
Các nhà phê bình cảnh báo rằng nếu liên lạc bị mất trong quá trình UAV tiếp cận mục tiêu, cuộc tấn công có thể không được dừng lại khi tình hình thay đổi, chẳng hạn khi dân thường xuất hiện trong khu vực.
Sự cố Starshield cho thấy hoạt động tác chiến bằng UAV của Ukraine phụ thuộc đáng kể vào các kết nối vệ tinh thương mại. Vì vậy, những hệ thống không cần liên kết dữ liệu từ bên ngoài đang ngày càng thu hút sự quan tâm.
Tuy nhiên, hiệu quả của chúng trong điều kiện chiến đấu thực tế cho đến nay vẫn chủ yếu được chứng minh thông qua thông tin từ nhà sản xuất và các đại diện trong ngành công nghiệp quốc phòng.
Bạn có thể đọc thêm về cách lực lượng Ukraine đã giành được khả năng kiểm soát hỏa lực trên thực địa tại sân bay Donetsk thông qua các cuộc tấn công UAV có chọn lọc.
Sự hài lòng hiện nay của phía Ukraine đối với HX-2 cũng tương phản với những lời chỉ trích của một số quan chức quân sự nhằm vào các nhà sản xuất vũ khí phương Tây, cũng như những lo ngại về chi phí quá cao của nhiều loại UAV FPV.
Ukrainisches Militär hocherfreut: Deutsche Drohne von Helsing trotzt Satelliten-Ausfällen
|