Trang chủ Liên hệ       Chủ nhật, Ngày 05/12/2021
 
 
THÔNG TIN
Giới Thiệu Hội
DANH SÁCH TẤM LÒNG VÀNG
Nhịp cầu Nhân ái
Du lịch và khám phá
Khoa học & Môi Trường
Việt Nam Đất Nước Con Người
  -  Con Người Việt Nam
  -  Đất Nước Việt Nam
Ẩm thực Nghệ Tĩnh
Sức khỏe & Đời sống
Trang Thể Thao
Tin tức Nghệ Tĩnh
Truyền thống Nghệ Tĩnh
Người Việt Trên Thế Giới
Tin Cộng Đồng
Tin Trong nước -Tin Quốc Tế -Tin Ucraina
Góc Cười
Thư Viện
Văn Nghệ
Văn hóa - Xã hội
BÀI DỰ THI VỀ XỨ NGHỆ
QUẢNG CÁO

 
Trang chủ > Việt Nam Đất Nước Con Người >
  NHỮNG BÀN TAY XANH MÀU CHÀM NHỮNG BÀN TAY XANH MÀU CHÀM , Người xứ Nghệ Kiev
 

 "Con gái Nùng ai có bàn tay xanh màu chàm thì tự hào lắm, bởi chứng tỏ họ là người đảm đang, khéo léo", bà Tráng Già Mìn ở thôn Bum Kẹn, xã Hùng Lợi, huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang tự hào nói với chúng tôi như thế, khi chúng tôi tò mò cứ ngắm mãi đôi bàn tay của những người phụ nữ nơi đây.

 

 Người Nùng ở Bum Kẹn cho rằng, cây chàm có trên vùng đất này là từ hạt giống trời ban

Bản người Nùng ở Bum Kẹn, hầu hết nhà nào cũng trồng chàm. Cây chàm được gieo hạt trồng xung quanh nhà hay ven các sườn đồi. Người phụ nữ Nùng luôn có ý thức nâng niu, chăm sóc cây chàm xanh tốt để cây vừa cho thu hái vừa để lại được những hạt giống tròn, mẩy cho vụ sau. Đó là cách thể hiện sự trân quý hạt giống trời ban như trong câu chuyện xa xưa người già hay kể.

Đối với các cô gái người Nùng, khi đến tuổi 15,16 là đã được các bà, các mẹ truyền lại những bí quyết để thành thạo cách ủ chàm, dựng thùng chàm, nhuộm vải. Bởi thế, trong những bài Sli của người Nùng đều chứa đựng những lời nhắn gửi: “Lớn lên anh theo cha đi cày/ Theo anh vào rừng săn bắt/ Lớn lên em theo mẹ tập thêu/ Theo chị nhuộm chàm in hoa trên váy mới”.

Theo tục lệ, người Nùng phải xem ngày đẹp trước khi ủ chàm, dựng thùng chàm. Bà Tráng Già Mìn cho biết, cả năm làm một lần nên việc này phải cẩn thận, chọn ngày đẹp, tránh ngày giỗ ông, bà, bố, mẹ. Lá chàm được lấy về, rửa sạch rồi cho vào thùng ngâm với nước suối. Nước trong thùng được quấy lên đến khi sóng sánh màu xanh, chờ tinh bột lắng xuống thì gạn ra. Hỗn hợp này tiếp tục được hòa với vôi bột, tro bếp, rượu. Tất cả đều cần làm một cách khéo léo, cẩn trọng và thật thành tâm thì mới có được màu như ý muốn.

 Pha cao chàm để tạo thành nước nhuộm vải

Thêm bí quyết mà chị em nào cũng phải ghi nhớ là người nào làm chàm thì chỉ có người đó làm từ đầu đến cuối không được ai ngó qua ngó lại thùng chàm, tránh phải “vía độc”. Điều đặc biệt nhất là người làm luôn phải giữ cho thân thể, tâm hồn thanh sạch, thoải mái. 

Cô gái Thèn Thị Hương năm nay 24 tuổi đã kết hôn và có 3 cô con gái xinh xắn. Gia đình sống trong căn nhà nhỏ ven sườn đồi. Từ khi còn thiếu nữ, Hương thích thú và thành thạo với việc tự làm trang phục cho mình và người thân. Hương bảo, cứ vào độ mùa Thu tháng 8 trở đi, thời tiết mát mẻ thì nhà nhà đều đã hoàn thành việc ủ thùng chàm để bắt tay vào nhuộm vải.

 Pha cao chàm để tạo thành nước nhuộm vải

Chúng tôi đến đúng thời điểm Hương cùng với các chị nhuộm vải chàm. Chị Hương cho hay, công đoạn này không khó nhưng đòi hỏi sự kiên trì, dẻo dai. Vì thế mọi người cùng nhau thực hiện, thường là các thành viên trong gia đình hoặc những người hàng xóm đứng quây quần bên nhau, vừa làm, vừa chuyện trò rôm rả. Công đoạn ngâm, vắt, phơi cứ lặp đi lặp lại trong vòng 1 tuần. Người này phụ người kia, phối hợp nhau ăn ý thì mới tạo ra được thành phẩm ưng ý với sắc chàm đặc trưng. Dần dà, đôi bàn tay ai ai cũng được nhuộm sang màu xanh. Đó là đôi bàn tay của sự đảm đang, khéo léo cũng là một nét đẹp văn hóa của người Nùng.

 

 Đôi bàn tay của phụ nữ Nùng xanh màu nước chàm sau mỗi đợt nhuộm vải

Người Nùng sẵn sàng chia sẻ những bí quyết để nhuộm một tấm vải đẹp. Chị Vàng Thị Cọt nói rằng, nhuộm chàm phải chọn ngày nắng. Trước khi nhuộm, vải cần nhúng qua nước lã cho ngấm đều sau đó mới cho vào thùng. Kinh nghiệm để cho nước chàm ngấm vào sợi, cần phải bóp mạnh, đều tay. Sau 30 phút, vải ăn màu thì vớt ra đập mạnh vắt khô rồi mang ra phơi.

Với cách thức hoàn toàn thủ công này, người Nùng nhuộm ra những tấm vải có màu chàm tươi xanh, giữ nguyên màu cho tới khi rách. Hơn nữa vải nhuộm chàm mặc rất mát và sạch sẽ, khi giặt chẳng cần đến xà phòng, chỉ vò qua đã sạch. Bà con thường dùng vải nhuộm chàm để may quần áo, làm khăn đội, may túi khoác vai, may chăn đệm… Trên nền vải chàm đằm thắm này, người phụ nữ bắt đầu trang trí những hoa văn đẹp mắt.

 Các phụ nữ Nùng kiểm tra màu chàm trên vải

Ngày nay mặc dù nhiều thuốc nhuộm bán sẵn, thế nhưng nghề nhuộm chàm của người Nùng Bum Kẹn không hề bị mai một. Sau mỗi vuông vải xinh xắn là bóng dáng của những người phụ nữ miền sơn cước đảm đang với đôi bàn tay khéo léo.

Giang Lam/ baodantoc.vn

Nguồn quehuongonline.vn

http://quehuongonline.vn/ban-sac-van-hoa/nhung-ban-tay-xanh-mau-cham-20210927165228375.htm


  Các Tin khác
  + VẺ ĐẸP TRẦM MẶC CỦA NHỮNG CỬA THÀNH Ở KINH ĐÔ HUẾ (01/12/2021)
  + ĐẮM SAY NHỮNG ĐIỆU MÚA CỦA NGƯỜI M’NÔNG (30/11/2021)
  + Nỏ thần An Dương Vương, truyền thuyết và sự thật lịch sử (29/11/2021)
  + Dòng sông cạn có thế rồng cuộn khi nhìn từ trên cao ở thung lũng Đồng Lâm (29/11/2021)
  + SỨC HÚT CỦA ĐIỂM ĐẾN VĂN HÓA HÀNG ĐẦU CHÂU Á - PHỐ CỔ HỘI AN (28/11/2021)
  + Tương làng tôi (22/11/2021)
  + Chuyện về vùng đất Thạch Thất (12/11/2021)
  + Nghệ nhân áo dài phố cổ (06/11/2021)
  + Chùa Trích Sài (05/11/2021)
  + Khám phá Cửu phẩm Liên Hoa - Bảo vật quốc gia ở chùa Giám (03/11/2021)
  + Ngỡ ngàng sắc thu miền cực Bắc (01/11/2021)
  + Lễ cúng Bàn Vương của người Dao ở Hoàng Su Phì (29/10/2021)
  + Nghề làm giày thêu của người Xạ Phang (26/10/2021)
  + Về An Giang khám phá rừng tràm Trà Sư (25/10/2021)
  + "Bà trùm xoan" Phú Thọ nhận Giải thưởng Phụ nữ Việt Nam 2021 (25/10/2021)
  + Thiền sư Từ Đạo Hạnh: Vị thánh - phật - vua - ông tổ nghề chèo (20/10/2021)
  + “CÀ XẠT” TRÊN ĐỒNG RUỘNG NGƯỜI GIẺ TRIÊNG (18/10/2021)
  + Cặp vợ chồng cưu mang 100 con chó, mèo bị chủ F0 bỏ rơi mùa dịch: ‘Chúng tôi không sinh con để chu toàn cho tụi nhỏ’ (14/10/2021)
  + LÀNG BÍCH HOẠ CẢNH DƯƠNG (12/10/2021)
  + Mùa vàng ở miền núi xứ Thanh (08/10/2021)
Playlist

GIỚI THIỆU
 

Kính thưa quý độc giả 

Website nguoixunghekiev.vn

hoạt động chính thức từ tháng

10/2012. và  phi lợi nhuận.

Trang tin đăng tải tin tức 

của cộng đồng người Việt tại Kiev

và toàn Ucraina, đồng thời lấy tin 

từ các trang báo mạng khác trên

nguyên tắc trích dẫn nguyên bản 

đường nguồn chính. Là những

người làm báo không chuyên nên

chắc chắn sẽ gặp sai sót không

mong muốn, chúng tôi sẽ tiếp thu 

chân thành những góp ý xây dựng 

của quý độc giả để cho trang tin 

ngày càng hoàn thiện hơn, xin gửi

về mục liên hệ trên mặt báo hoặc

Email: hosytruc@gmail.com

ĐT: 093-712-24-57

093-973-97-39

Xin trân trọng cảm ơn.

Biên tập: Hồ Sỹ Trúc

 

 

 
 
 

 

 


QUẢNG CÁO
Thống kê
Guests online: 3
Total: 42407583

 
 
 
Người xứ nghệ Kiev
Designed by July