Bài viết của Kathrine Frich 

Doanh thu năng lượng sụt giảm và chi tiêu nhà nước gia tăng đã dẫn đến các biện pháp tài khóa mới, hiện đang tác động mạnh đến các doanh nghiệp nhỏ trên khắp nước Nga.

Doanh thu dầu mỏ giảm

Theo các báo cáo được Bloomberg trích dẫn và được Viện Nghiên cứu Chiến tranh (Institute for the Study of War) nhấn mạnh, nguồn thu từ dầu khí của Nga trong năm 2025 đã giảm đáng kể.

Bộ Tài chính Nga cho biết nguồn thu ngân sách liên bang từ thuế dầu và khí đốt đạt 8,48 nghìn tỷ rúp, tương đương khoảng 84 tỷ euro. Con số này giảm 24% so với năm 2024 và là mức thấp nhất trong vòng 5 năm.

Sự sụt giảm này được cho là do xuất khẩu khí đốt giảm vì các lệnh trừng phạt của phương Tây cũng như giá dầu thô trên thị trường thế giới thấp hơn. Điều này làm gia tăng áp lực lên ngân sách nhà nước Moskva trong khi chi tiêu quân sự vẫn ở mức cao.

Cải cách thuế giá trị gia tăng

Để đối phó, chính phủ đã đưa ra các thay đổi về thuế ảnh hưởng trực tiếp đến các doanh nghiệp nhỏ.

Thuế giá trị gia tăng (VAT) được tăng thêm 2 điểm phần trăm. Đồng thời, mức doanh thu hằng năm bắt buộc phải chịu thuế VAT đã được hạ từ 60 triệu rúp xuống còn 20 triệu rúp trong năm nay. Đến năm 2028, ngưỡng này sẽ tiếp tục giảm xuống còn 10 triệu rúp.

Các doanh nghiệp hoạt động theo hệ thống gọi là “chế độ bằng sáng chế” – trước đây chỉ phải trả một khoản phí cố định hằng năm thay vì phần trăm doanh thu – nay cũng phải đối mặt với các quy định nghiêm ngặt hơn.

Những doanh nghiệp có doanh thu hằng năm trên 20 triệu rúp hiện phải nộp ít nhất 6% trên tổng thu nhập và thêm thuế VAT tối thiểu 5%.

Mặc dù có nhiều lo ngại, Tổng thống Vladimir Putin tuyên bố:
“Các doanh nghiệp không được phép chịu thiệt hại dưới bất kỳ hình thức nào khi chuyển sang hệ thống thuế mới.”

Doanh nhân lên tiếng cảnh báo

Tuy nhiên, một số doanh nhân cho biết các cải cách này đã gây ảnh hưởng rõ rệt.

Darya Demtschenko, người điều hành một chuỗi thẩm mỹ viện tại Saint Petersburg, nói với AP News rằng bà đã phải đóng cửa một cơ sở và bán một cơ sở khác do thuế tăng cao, chi phí leo thang và nhu cầu yếu.

“Tôi chưa bao giờ cảm thấy sợ hãi như trong năm nay, cảm thấy không được bảo vệ, lo lắng đến vậy… Năm nay chúng tôi hoàn toàn không cảm nhận được sự hỗ trợ nào. Chúng tôi có cảm giác họ muốn đóng cửa chúng tôi,” bà nói.

Chủ tiệm bánh Denis Maksimov đã công khai gửi lời kêu gọi tới Putin, đề nghị xem xét lại các thay đổi về thuế, đồng thời cảnh báo rằng “nhiều” doanh nghiệp đang đứng trước nguy cơ phá sản.

“Chúng tôi hiểu rất rõ rằng đất nước đang ở trong một tình huống không hề dễ dàng. Chúng tôi hiểu rằng việc tăng thuế là cần thiết,” ông nói.

“Thành thật mà nói, chúng tôi không nhìn tương lai với sự lạc quan. Nhiều [doanh nghiệp] sẽ phải đóng cửa… Tôi nghĩ chúng tôi vẫn sẽ phát triển, có thể chậm hơn trước, nhưng không kém phần tự tin.”

Nguồn: Bloomberg, Institute for the Study of War, AP News, Express

Russische Unternehmen wenden sich gegen Putin: „Ich habe mich noch nie so verängstigt gefühlt“