Bài phân tích của Ihor Tyshkevich – Nhà phân tích chính trị
Ngày 3/11/2026

Ukraine có thể tận dụng những lợi ích chiến lược của Trung Quốc để đưa Bắc Kinh tham gia sâu hơn vào tiến trình đàm phán chấm dứt chiến tranh.

Chúng ta có thể nói mãi về việc mình tuyệt vời như thế nào. Nhưng thay vì vậy, tốt hơn hết là nghiên cứu lợi ích trong chính sách đối ngoại của đối tác và tìm cách tận dụng những lợi ích đó. Đây là điều mà nhà phân tích Ihor Tyshkevich muốn nhấn mạnh.

Tiến trình đàm phán nhằm chấm dứt chiến tranh tại Ukraine đang có những chuyển động mới. Lần đầu tiên sau một thời gian dài, các bên đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn cục bộ tại Oleshky. Tổng thống Mỹ Donald Trump bày tỏ hy vọng sớm đạt được thành công. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã gặp Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan, trong đó vấn đề đàm phán cũng được đưa ra thảo luận.

Một cuộc gặp ba bên giữa các nhóm công tác có thể diễn ra ngay trong nửa đầu tháng 11.

Nga và Mỹ đang khởi xướng các cuộc đàm phán với Trung Quốc về vấn đề Ukraine. Tuy nhiên, sau cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Đức tuyên bố rằng nhà lãnh đạo Trung Quốc "không biết gì về việc chuẩn bị cho những cuộc đàm phán như vậy".

Dù vậy, yếu tố Trung Quốc vẫn có ý nghĩa rất quan trọng, đặc biệt nếu khuôn khổ đàm phán hiện nay, trong đó Mỹ là bên trung gian duy nhất, một lần nữa cho thấy hiệu quả thấp.

Nhưng tại sao Trung Quốc lại "không biết về việc chuẩn bị cuộc gặp liên quan đến Ukraine"? Điều đó hoàn toàn hợp lý. Và điều này không có nghĩa là Bắc Kinh không muốn tham gia tiến trình hòa bình.

Vấn đề nằm ở chỗ Trung Quốc sẽ tham gia khi nào, bằng cách nào và Kyiv cần trao đổi với Bắc Kinh ra sao để đạt hiệu quả cao nhất.

1. Khuôn khổ đàm phán hiện nay: Vì sao Trung Quốc nói "không" với cuộc gặp Nga – Mỹ – Trung không có nghĩa là nói "không" với vấn đề Ukraine?

Động cơ của Mỹ và lập trường chờ đợi của Trung Quốc

Để hiểu rõ vấn đề, trước tiên cần xem xét động cơ của Mỹ, quốc gia đang khởi xướng tiến trình đàm phán hiện nay.

Đối với chính quyền Tổng thống Donald Trump, việc tham gia giải quyết cuộc chiến Nga – Ukraine cần được nhìn nhận trong mối liên hệ với những diễn biến toàn cầu rộng lớn hơn.

Điều này xuất phát từ cách tiếp cận của ông Trump: đưa tư duy kinh doanh vào chính trị, đồng thời chuyển trọng tâm chính sách đối ngoại của Mỹ sang việc tiếp cận các nguồn tài nguyên và bảo vệ lợi ích quốc gia.

Một vấn đề then chốt khác của Washington là cạnh tranh với Trung Quốc và nỗ lực tái cấu trúc hệ thống thế giới, có khả năng chuyển sang một mô hình tương tự trật tự hai cực.

Đối với Mỹ, trong vấn đề chiến tranh Ukraine, có một số mục tiêu quan trọng:

Thứ nhất, bảo đảm lợi ích kinh tế từ sự tham gia của Mỹ, từ cả hai phía xung đột.

Tại Ukraine, điều này thể hiện qua thỏa thuận về tài nguyên đã được ký kết, cùng kỳ vọng giành vị thế độc quyền trong quá trình tái thiết đất nước và tiếp cận, thậm chí quản lý, các nguồn vốn dành cho mục tiêu này.

Tại Nga, lợi ích của Mỹ nằm ở thương mại, vai trò trung gian trong quá trình dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Moskva và cơ hội tiếp cận những dự án hợp tác chung.

Thứ hai, giành vị trí trung gian chủ chốt trong quá trình đưa Nga trở lại nền kinh tế thế giới.

Điều này đồng nghĩa với việc Mỹ muốn tiếp cận lợi nhuận từ hoạt động buôn bán tài nguyên Nga với các nước thứ ba, cũng như từ hoạt động thương mại thiết bị công nghệ giữa những quốc gia này với Nga.

Thứ ba, ngăn chặn ảnh hưởng của Trung Quốc đối với nền kinh tế Nga ngày càng gia tăng.

Washington muốn ngăn Nga biến thành một nguồn cung nguyên liệu thô phục vụ nền kinh tế Trung Quốc.

Thứ tư, sử dụng quan hệ với Nga để tạo ra sự cạnh tranh giữa Moskva và Bắc Kinh.

Thông qua việc phát triển quan hệ với Nga và hỗ trợ nền kinh tế nước này, Mỹ muốn thúc đẩy Moskva khôi phục ảnh hưởng tại một số khu vực, trước hết là Trung Á và Kavkaz.

Điều này có thể dẫn tới sự va chạm lợi ích giữa Nga và Trung Quốc, qua đó làm chậm tốc độ mở rộng ảnh hưởng toàn cầu của Bắc Kinh.

Nói đơn giản, Washington muốn "khai thác sự đối đầu giữa Nga và Trung Quốc".

Đối với Nga, khuôn khổ này đặc biệt thuận lợi. Nó cho phép Moskva thoát khỏi cuộc chiến với một vị thế tương đối mạnh và có cơ hội tích cực khôi phục ảnh hưởng tại không gian hậu Xô viết, ít nhất trong giai đoạn đầu với sự hỗ trợ của Mỹ.

Đó cũng là lý do Tổng thống Vladimir Putin duy trì chiến thuật đưa ra những yêu sách tối hậu thư trong các "đề xuất hòa bình" của mình. Điện Kremlin hy vọng Washington sẽ gây sức ép buộc Ukraine nhượng bộ một phần những yêu cầu của Nga.

Tình hình hiện nay rõ ràng không có lợi cho Ukraine. Nó cũng không có lợi cho Liên minh châu Âu, bởi những kết quả có thể đạt được thông qua tiến trình đàm phán do Mỹ làm trung gian không bảo đảm tính đến lợi ích của châu Âu.

Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến EU tiếp tục hỗ trợ Ukraine trong thời gian dài.

Tình hình này cũng không có lợi cho Trung Quốc, bởi những kết quả đàm phán có thể không chỉ bỏ qua lợi ích của Bắc Kinh mà còn cản trở việc thực hiện chính sách của Trung Quốc đối với Nga, Trung Á, Kavkaz và khu vực Biển Đen.

Cần nhắc lại rằng trong giai đoạn 2023–2024, Ukraine, với sự hỗ trợ của các quốc gia châu Âu, đã cố gắng xây dựng nền tảng cho một tiến trình đàm phán rộng hơn, với sự tham gia của nhiều bên trung gian.

Có thể kể đến những sáng kiến được đưa ra trong khuôn khổ các Hội nghị Thượng đỉnh Hòa bình.

Năm 2024 cũng là thời điểm một số cường quốc quan trọng trên thế giới, trong đó có Trung Quốc, công khai bày tỏ lập trường về khả năng tiến hành đàm phán hòa bình.

Nhưng từ đầu năm 2025, Mỹ đã giành lại quyền chủ động.

Ông Trump đang làm mọi cách để duy trì vị thế quốc gia trung gian duy nhất của Mỹ. Cho đến nay, Washington vẫn đạt được mục tiêu này.

Các nhà lãnh đạo châu Âu có thể cùng Ukraine xây dựng lập trường chung trước những "kế hoạch của Putin", nhưng đại diện EU vẫn không được tham gia bàn đàm phán với tư cách những bên bình đẳng.

Điều đáng nói là trong hai năm qua, hoạt động trung gian của Donald Trump chưa mang lại kết quả thực tế đáng kể nào. Chiến tranh vẫn tiếp diễn. Thậm chí, trước việc các cuộc không kích từ cả hai phía ngày càng gia tăng, xung đột còn có xu hướng mở rộng quy mô.

Do đó, nhu cầu thay đổi khuôn khổ đàm phán đang trở nên cấp thiết.

EU thể hiện sự quan tâm và bắt đầu tìm cách hành động, trong đó có những cuộc tiếp xúc giữa các nhà lãnh đạo Bắc Âu với Putin.

Trung Quốc cũng đang cho thấy sự quan tâm. Vấn đề Ukraine đã được đưa ra hai lần trong các cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập.

Nếu tiến trình đàm phán do Mỹ dẫn dắt thất bại, vấn đề mở rộng khuôn khổ đàm phán có thể được đặt ra một cách mạnh mẽ hơn.

Trong bối cảnh đó, sáng kiến của ông Trump và ông Putin về việc tổ chức tham vấn hoặc đàm phán với Chủ tịch Tập Cận Bình không phải là nỗ lực thay đổi khuôn khổ đàm phán.

Ngược lại, đây chỉ là cách hợp thức hóa việc tiếp tục tiến trình đàm phán dưới sự trung gian của Mỹ.

Trung Quốc chỉ được yêu cầu "đồng ý" hoặc "ủng hộ các sáng kiến hòa bình".

Đối với Bắc Kinh, đây là một cái bẫy ngoại giao không thể chấp nhận: Trung Quốc không được tham gia thực chất vào tiến trình, nhưng lại phải ủng hộ những sáng kiến hòa bình có thể gây tổn hại đến lợi ích của chính mình trong tương lai.

Vì vậy, câu trả lời của Chủ tịch Tập Cận Bình trước câu hỏi của Tổng thống Đức là điều có thể dự đoán được.

Trung Quốc sẽ tiếp tục chờ đợi.

2. Khi nào và trong điều kiện nào Trung Quốc sẽ chủ động tham gia?

Để hiểu lập trường của Trung Quốc, cần nhớ lại chuyến thăm Bắc Kinh của Thủ tướng Đức Friedrich Merz vào đầu năm 2026.

Trong cuộc gặp, nhà lãnh đạo Đức đã trực tiếp đề cập đến cuộc chiến Nga – Ukraine và khả năng Trung Quốc tham gia tiến trình đàm phán.

Đáp lại, Chủ tịch Tập Cận Bình tuyên bố chiến tranh có thể kết thúc thông qua một tiến trình đàm phán "với sự tham gia của tất cả các bên liên quan".

Nói cách khác, Trung Quốc sẵn sàng tham gia, nhưng không phải với tư cách một nhân tố thứ yếu. Bắc Kinh muốn có tiếng nói ngang hàng với Mỹ.

Về lý thuyết, điều này có thể xảy ra trong các cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập vào đầu năm 2027.

Tuy nhiên, mô hình có "hai bên trung gian" cũng không phải lựa chọn có lợi nhất đối với Trung Quốc.

Nếu vấn đề chiến tranh Nga – Ukraine trở thành một phần trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Trung Quốc, thì nói một cách thẳng thắn, nó sẽ trở thành một quân bài mặc cả.

Điều đó có nghĩa Bắc Kinh có thể nhận được một số lợi ích, nhưng đồng thời cũng buộc phải nhượng bộ trong nhiều vấn đề khác.

Vì vậy, kịch bản lý tưởng đối với Trung Quốc là khuôn khổ đàm phán được mở rộng theo sáng kiến của EU, với sự tham gia của các quốc gia châu Âu.

Sau đó, châu Âu hoặc Mỹ sẽ đề nghị Trung Quốc tham gia với tư cách một bên có lợi ích liên quan và có khả năng tác động đến Nga.

Đây là phương án có lợi nhất cho Bắc Kinh, bởi nó vừa bảo đảm thúc đẩy được các lợi ích của Trung Quốc, vừa hạn chế tối đa những nhượng bộ mà nước này phải thực hiện trong quan hệ song phương với Mỹ.

Đồng thời, kịch bản này cũng phá vỡ hoàn toàn ý đồ của ông Trump: "Kiếm lợi từ cả hai phía xung đột, sau đó khai thác sự đối đầu giữa Nga và Trung Quốc".

Cần lưu ý rằng trong năm 2026, các nhà ngoại giao Trung Quốc đã tiến hành một khối lượng công việc chuẩn bị đáng kể.

Hoạt động ngoại giao giữa Trung Quốc và EU, cả ở cấp độ toàn liên minh lẫn quan hệ với từng quốc gia thành viên, đã tăng mạnh so với giai đoạn 2024–2025.

Đáng chú ý, trong phần lớn các cuộc gặp với lãnh đạo châu Âu, vấn đề chiến tranh tại Ukraine đều được đề cập dưới hình thức này hay hình thức khác.

3. Ukraine – Trung Quốc: Bài học ngoại giao và bốn sáng kiến của Bắc Kinh

Ở giai đoạn hiện nay, việc Ukraine khôi phục hoặc bắt đầu những cuộc tham vấn thực chất với Trung Quốc về chấm dứt chiến tranh Nga – Ukraine có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Điều này hoàn toàn hợp lý: nếu một quốc gia có thể trở thành bên trung gian, Ukraine cần truyền đạt lập trường của mình với quốc gia đó một cách đầy đủ nhất.

Nếu muốn Trung Quốc đóng vai trò trung gian, Kyiv phải chủ động tìm cách trình bày quan điểm của mình với Bắc Kinh.

Tuy nhiên, giống như Mỹ, đối với Trung Quốc, cuộc chiến Nga – Ukraine chỉ là một trong những yếu tố của chính trị toàn cầu.

Đây không phải vấn đề quan trọng hàng đầu, bởi ưu tiên số một của hai siêu cường là thiết lập những khuôn khổ chung để cùng tồn tại một cách an toàn.

Đối với Trung Quốc, còn có ưu tiên thứ hai: xây dựng những đề xuất của Bắc Kinh về việc tái cấu trúc trật tự thế giới.

Hiện nay, những đề xuất này được thể hiện thông qua bốn "sáng kiến toàn cầu" của Trung Quốc:

1. Sáng kiến Phát triển toàn cầu.

2. Sáng kiến An ninh toàn cầu.

3. Sáng kiến Văn minh toàn cầu.

4. Sáng kiến Quản trị toàn cầu.

Vì vậy, cách diễn đạt và lập trường ngoại giao của Ukraine cần tính đến những quan điểm mà Trung Quốc đã công bố.

Lý tưởng nhất là Kyiv phải chỉ ra được vấn đề chấm dứt chiến tranh Nga – Ukraine có điểm tương đồng như thế nào với các sáng kiến mà Bắc Kinh đang thúc đẩy, cũng như chúng phù hợp ra sao với lợi ích của Trung Quốc.

Một ví dụ đơn giản mà theo tác giả, Bộ Ngoại giao Ukraine đáng lẽ đã phải sử dụng nhưng đến nay vẫn chưa tận dụng đúng mức, đó là vấn đề toàn vẹn lãnh thổ.

Hãy nhớ lại "12 điểm" trong lập trường của Trung Quốc về việc chấm dứt chiến tranh tại Ukraine.

Ngay trong điểm đầu tiên, Bắc Kinh đã nêu nguyên tắc cốt lõi. Trích dẫn từ trang web Bộ Ngoại giao Trung Quốc:

"Luật pháp quốc tế được thừa nhận rộng rãi, bao gồm các mục tiêu và nguyên tắc của Hiến chương Liên hợp quốc, phải được tuân thủ nghiêm ngặt. Chủ quyền, độc lập và toàn vẹn lãnh thổ của mọi quốc gia phải được bảo đảm. Tất cả các quốc gia đều bình đẳng, bất kể quy mô, sức mạnh hay tiềm lực kinh tế..."

Đã bao giờ chúng ta tự hỏi vì sao vấn đề "toàn vẹn lãnh thổ" lại quan trọng đến vậy đối với Trung Quốc, đặc biệt trong vấn đề Ukraine?

Câu trả lời nằm ngay trong lợi ích quốc gia của Bắc Kinh.

Việc thay đổi biên giới thông qua hình thức thành lập các "nước cộng hòa nhân dân", hoặc tuyên bố độc lập rồi sáp nhập vào một quốc gia khác, là mối đe dọa đối với an ninh Trung Quốc.

Bởi từ góc nhìn của Bắc Kinh, Đài Loan cũng được xem là một "nước cộng hòa nhân dân". Tây Tạng trong quá khứ cũng từng có vị thế tương tự.

Việc tạo ra một tiền lệ thay đổi biên giới bằng những phương thức như vậy sẽ vô cùng nguy hiểm đối với Trung Quốc.

Đây là một luận điểm mà các nhà ngoại giao Ukraine có thể thường xuyên sử dụng trong các cuộc trao đổi với đồng nghiệp Trung Quốc. Theo tác giả, cách lập luận này có hiệu quả.

Nhưng vì lý do nào đó, Kyiv vẫn chưa đưa ra luận điểm này một cách rõ ràng, ít nhất là trong các văn kiện công khai chính thức.

Tuy nhiên, đó mới chỉ là một trong những phương án.

Tiếp theo, tác giả cho rằng Ukraine nên tập trung vào Sáng kiến An ninh toàn cầu của Trung Quốc, đặc biệt bởi trong số 20 lĩnh vực ưu tiên triển khai sáng kiến này có đề cập đến cuộc chiến Nga – Ukraine.

4. Sáng kiến An ninh toàn cầu: Ukraine cần chú ý điều gì?

Sáng kiến An ninh toàn cầu là một trong bốn sáng kiến mang tính chiến lược và văn minh của Trung Quốc. Nó vượt ra ngoài cách hiểu truyền thống về khái niệm an ninh.

Sáng kiến này bao trùm nhiều lĩnh vực, từ xung đột vũ trang, hàng hải, an ninh lương thực cho đến phát triển trí tuệ nhân tạo.

Trên trang web chính thức, sáng kiến được xây dựng dựa trên sáu nguyên tắc cơ bản:

1. Nguyên tắc an ninh toàn diện.

Bắt đầu từ an ninh của từng quốc gia, bao gồm cả các lĩnh vực an ninh truyền thống và phi truyền thống, thông qua hợp tác để loại bỏ những nguyên nhân gây bất ổn.

2. Tôn trọng tuyệt đối chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của tất cả các quốc gia.

Bảo đảm quyền và cơ hội bình đẳng cho mọi quốc gia.

3. Duy trì hệ thống quốc tế dựa trên Liên hợp quốc và các nguyên tắc của tổ chức này.

Phản đối chủ nghĩa bá quyền, đồng thời tìm cách nâng cao hiệu quả hoạt động của Liên hợp quốc.

4. Tôn trọng những quan ngại về an ninh của từng quốc gia.

Không chỉ công nhận quyền được bảo đảm an ninh mà còn phải đặt ra những nghĩa vụ an ninh đối với các quốc gia.

5. Kiên định với nguyên tắc giải quyết hòa bình các xung đột.

Giải quyết những bất đồng thông qua đối thoại và tiến trình đàm phán.

6. Xem xét an ninh truyền thống và an ninh phi truyền thống như một thể thống nhất.

Nghiên cứu những thách thức mới, xây dựng trước các cơ chế ứng phó và ngăn ngừa vấn đề phát sinh.

Như vậy, ngay nguyên tắc thứ hai đã là một quan điểm mà Ukraine có thể công khai khẳng định như lập trường không thể thỏa hiệp của mình.

Điều quan trọng là Kyiv không nên trình bày nó như một yêu cầu áp đặt, mà như một luận điểm hoàn toàn phù hợp với tầm nhìn của Trung Quốc về trật tự thế giới trong tương lai.

Tương tự, nguyên tắc thứ tư cũng có thể được vận dụng. Những lo ngại của Ukraine về an ninh cần được cân bằng bằng các nghĩa vụ an ninh của các nước láng giềng, trước hết là Nga – quốc gia đang tạo ra mối đe dọa.

Ngoài ra, còn một số nội dung khác đặc biệt quan trọng đối với Ukraine trong đối thoại với Trung Quốc.

Điểm 11: Đối thoại hàng hải.

Trung Quốc đề xuất phát triển hợp tác không chỉ nhằm chống cướp biển mà còn để ngăn ngừa xung đột giữa các quốc gia và xây dựng một hệ thống bảo đảm an toàn hàng hải.

Điểm 12: Vai trò của Liên hợp quốc trong cuộc chiến chống khủng bố.

Tác giả cho rằng Ukraine có thể sử dụng nguyên tắc này để phản bác những tuyên bố của Nga về một "chế độ khủng bố tại Ukraine".

Văn kiện Trung Quốc nêu rõ:

"Phản đối việc gắn chủ nghĩa khủng bố với bất kỳ quốc gia, nhóm dân tộc hoặc tôn giáo cụ thể nào."

Điểm 13: Hợp tác trong lĩnh vực an ninh thông tin và an ninh mạng.

Ukraine có thể vận dụng nội dung này trong bối cảnh Nga gia tăng hoạt động trên mặt trận thông tin, cũng như các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng xử lý, lưu trữ và truyền tải dữ liệu.

Điểm 18: Bảo đảm an ninh lương thực và năng lượng toàn cầu.

Tác giả trích dẫn nhiệm vụ ưu tiên của sáng kiến:

"Bảo đảm an ninh lương thực và năng lượng toàn cầu. Tăng cường phối hợp hành động nhằm duy trì hoạt động liên tục của thương mại nông nghiệp quốc tế, bảo đảm sản xuất ngũ cốc ổn định và các chuỗi cung ứng không bị gián đoạn, đồng thời tránh chính trị hóa và sử dụng vấn đề an ninh lương thực như một loại vũ khí."

Như vậy, những lập trường cốt lõi của Ukraine trong tiến trình hòa bình có thể được xem xét như những thách thức, đồng thời cũng là cơ hội để hiện thực hóa các nguyên tắc của Sáng kiến An ninh toàn cầu.

Hãy thử nghĩ xem: nếu Ukraine trình bày vấn đề theo cách này, việc nhận được những tuyên bố công khai ủng hộ từ các đối tác sẽ không quá khó khăn. Bởi thực chất, Kyiv chỉ đang đề nghị họ xác nhận lại chính những nguyên tắc trong chính sách đối ngoại mà họ đã công bố.

Đó chính là điểm xuất phát để Ukraine có thể triển khai công việc ngoại giao.

Nếu khuôn khổ đàm phán mới về Ukraine được hình thành, bên cạnh Nga và Mỹ, tại bàn đàm phán sẽ có các quốc gia EU – những nước hiểu rõ các thách thức an ninh tại châu Âu.

Đồng thời, Trung Quốc cũng có thể tham gia, nếu Bộ Ngoại giao Ukraine tiến hành công việc ngoại giao đủ tích cực để Bắc Kinh nhận thấy lập trường của Kyiv chính là sự hiện thực hóa sáng kiến an ninh toàn cầu của Trung Quốc.

Cũng cần chú ý rằng lập trường của Nga trong lĩnh vực này khá đặc biệt.

Đối với Điện Kremlin, bốn sáng kiến toàn cầu của Trung Quốc là một thách thức. Bởi nếu những sáng kiến này được triển khai, Nga sẽ mất đi cả những cơ hội trên lý thuyết để trở thành một siêu cường toàn cầu.

Tuy nhiên, Nga lại phụ thuộc vào Trung Quốc. Vì vậy, Điện Kremlin không công khai bác bỏ các nguyên tắc trong sáng kiến của Bắc Kinh.

Thay vào đó, Moskva tìm cách làm suy yếu hoặc làm loãng nội dung của chúng bằng việc thường xuyên đưa ra những đề xuất thay thế tại các diễn đàn quốc tế.

Ví dụ, trước năm 2022 là "Khái niệm về một khu vực Á – Âu không thể chia cắt và an toàn". Từ năm 2025, Nga đưa ra "Hiến chương Á – Âu về đa dạng và đa cực trong thế kỷ XXI".

Theo tác giả, cách hành xử này của Moskva cũng có thể được các nhà ngoại giao Ukraine sử dụng trong quan hệ với Bắc Kinh.

Không chỉ Ukraine, điều này còn có ý nghĩa đối với những quốc gia muốn thu được lợi ích tối đa từ quan hệ đối tác với Trung Quốc.

Cụ thể, họ có thể trình bày lợi ích quốc gia của mình như một bộ phận cấu thành trong các sáng kiến mang tính chiến lược và văn minh của Trung Quốc.

Trong khu vực của chúng ta, Thổ Nhĩ Kỳ là một ví dụ điển hình.

5. Nhìn rộng hơn: Cơ hội để Ukraine tham gia cuộc chơi lớn

Ngoài ra, còn một hướng đi thứ hai: tận dụng những tổ chức và cơ cấu quốc tế chủ chốt mà Trung Quốc dự định sử dụng để thúc đẩy Sáng kiến An ninh toàn cầu.

Đó là:

• Liên hợp quốc (LHQ).

• Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO).

• Nhóm BRICS.

• Đối thoại Trung Quốc – châu Phi.

• Các cơ chế hợp tác Trung Quốc – Trung Á.

Tuy nhiên, văn kiện của Trung Quốc cũng dự liệu việc thành lập những diễn đàn mới và gợi ý cách thức hình thành chúng, chẳng hạn thông qua các hội nghị cấp cao.

Đến đây, chúng ta chạm tới một chi tiết quan trọng có thể giúp Ukraine nâng cao vị thế chủ động trong quan hệ quốc tế và nhận được sự ủng hộ của các nước láng giềng.

Trong danh sách các cơ chế và khu vực hợp tác của sáng kiến Trung Quốc không có Đông Âu.

Trong khi đó, Mỹ đang mời Ba Lan tham gia G20, đồng thời đưa ra khái niệm "đại diện Đông Âu".

Nga không hài lòng với điều này, nhưng thực tế vẫn là: khu vực Đông Âu đã có thể bắt đầu đóng một vai trò riêng trên trường quốc tế.

Vậy tại sao Ukraine không chủ động đề xuất thảo luận về các khuôn khổ và nguyên tắc bảo đảm an ninh khu vực, có tính đến lợi ích của những tổ chức quốc tế quan trọng?

Nói cách khác, cần thảo luận về tương lai của khu vực trong bối cảnh có sự hiện diện đồng thời của các lợi ích từ Mỹ, Trung Quốc, NATO, EU, cũng như những khái niệm về an ninh châu Âu, an ninh khu vực Đông Âu và sáng kiến toàn cầu của Trung Quốc.

Một cách tiếp cận như vậy có thể nhận được sự ủng hộ của Ba Lan – quốc gia đang hướng tới vai trò lãnh đạo khu vực và là thành viên EU phát triển quan hệ hợp tác với cả Mỹ lẫn Trung Quốc.

Bên cạnh đó còn có Romania, Hungary và Slovakia, những quốc gia cũng có thể trở thành một trục hợp tác khác với Trung Quốc.

Không thể bỏ qua Thổ Nhĩ Kỳ. Với những lợi ích chiến lược tại khu vực Biển Đen, Ankara chắc chắn không muốn đứng ngoài những diễn biến này.

Tại sao cách tiếp cận như vậy lại quan trọng?

Đối với Mỹ: Washington quan tâm đến việc xây dựng và củng cố các cơ cấu khu vực tại Đông Âu, nhằm tạo đối trọng với ảnh hưởng đồng thời của Đức và Nga.

Đối với EU: Một phần châu Âu cũng có lợi ích tương tự, bởi đây là cơ hội giảm thiểu những rủi ro an ninh tại các đường biên giới phía Đông.

Đối với Trung Quốc: Cách tiếp cận này phù hợp với sáng kiến toàn cầu của Bắc Kinh và liên quan trực tiếp đến những đối tác quan trọng của Trung Quốc trong khu vực.

Đối với Ukraine: Khuôn khổ hợp tác như vậy có thể trở thành một cơ chế mà tại đó Kyiv không cần phải mất thời gian giải thích cho các bên tham gia hiểu những thách thức an ninh xuất phát từ phía Đông là gì.

Lời kết

Khuôn khổ đàm phán nhằm chấm dứt hoặc đóng băng cuộc chiến có thể sẽ tiếp tục thay đổi.

Đối với Ukraine, điều quan trọng là phải chủ động thiết lập các kênh liên lạc và thu hẹp khác biệt về lập trường với những bên có khả năng tham gia khuôn khổ mới ngay từ bây giờ.

Điều này đặc biệt quan trọng khi đối tác tiềm năng là những cường quốc toàn cầu.

Trong bài viết này, tôi đã đưa ra một trong những phương án như vậy.

Nhưng điều quan trọng nhất là: Nếu muốn tiếng nói của mình được lắng nghe, hãy chủ động lên tiếng. Và tốt nhất, hãy nói bằng ngôn ngữ, những khái niệm và cách diễn đạt mà đối tác có thể hiểu và cảm thấy gần gũi.

Hết bài.

Ghi chú: Đây là bài phân tích và đề xuất chiến lược của nhà phân tích chính trị Ihor Tyshkevich, không phải tuyên bố chính thức của Chính phủ Ukraine hay Trung Quốc. Các nhận định về động cơ của Mỹ, Nga và Trung Quốc là quan điểm phân tích của tác giả.

https://focus.ua/uk/opinions/773469-mozhlivist-velikoji-gri-yak-ukrajini-rozpochati-peregovori-z-kitayem-pro-mir?utm_medium=referral&utm_source=kurs_com_ua&utm_campaign=you_can_get_more