Trong một chuyến thăm bí mật tới Moscow, Giám đốc CIA John Ratcliffe đã truyền đạt cho phía Nga đánh giá của tình báo Mỹ về diễn biến cuộc chiến chống Ukraine.
Theo tờ The New York Times, kết luận của các nhà phân tích Mỹ không có lợi cho Điện Kremlin: bất chấp nguồn lực đáng kể của Nga, triển vọng của nước này trong cuộc chiến dường như không đảm bảo chiến thắng.
Đồng thời, Ratcliffe không đe dọa Moscow bằng những hậu quả cụ thể nếu Vladimir Putin quyết định tiếp tục các hành động thù địch.
Trong chuyến thăm bất ngờ tới Moscow, Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) John Ratcliffe đã truyền đạt cho giới lãnh đạo Nga đánh giá của tình báo Mỹ về tình hình trên chiến tuyến và triển vọng diễn biến tiếp theo của cuộc chiến ở Ukraine. Thông tin này được tờ New York Times đưa tin, và UNIAN dẫn nguồn.
Chuyến đi của Ratcliffe tới thủ đô Moscow của Nga diễn ra vào ngày 25 tháng 8. Chuyến thăm này là một trong những cuộc tiếp xúc ngoại giao và tình báo bất thường nhất giữa Washington và Moscow trong thời gian gần đây, vì chính quyền Mỹ không thông báo trước. Sau đó, người ta biết được rằng giám đốc CIA đã đến Nga trên một máy bay vận tải quân sự của Mỹ.
Theo truyền thông Mỹ, Ratcliffe đã có một số cuộc gặp với các quan chức Nga tại Moscow. Điện Kremlin tuyên bố chuyến đi này liên quan đến các cuộc tiếp xúc giữa cơ quan tình báo hai nước. Tuy nhiên, nội dung thực tế của các cuộc đàm phán rộng hơn nhiều so với thông báo chính thức.
Một trong những chủ đề trọng tâm là cuộc chiến của Nga chống lại Ukraine. Đánh giá của Mỹ về tình hình chiến trường có thể là một tín hiệu quan trọng đối với Điện Kremlin, vì Moscow từ lâu đã cố gắng thuyết phục các đối tác và người dân của mình rằng họ có đủ nguồn lực để tiếp tục cuộc chiến.
Đồng thời, tình báo Mỹ lại có quan điểm khác về triển vọng của cuộc xung đột. Như tờ New York Times đã lưu ý, các nhà phân tích của CIA từ lâu đã đặt câu hỏi về độ tin cậy của những đánh giá mà giới lãnh đạo Nga nhận được từ các cố vấn của họ về diễn biến của cuộc chiến và quy mô của những thành quả đạt được.
Điều này rất quan trọng để hiểu được lập trường đàm phán của Moscow. Nếu giới lãnh đạo Nga nhận được thông tin về cuộc chiến mà phóng đại những thành công của họ và hạ thấp những vấn đề mà họ đang gặp phải, điều đó có thể ảnh hưởng đến quyết định tiếp tục chiến đấu của Vladimir Putin.
Theo tờ NYT, Ratcliffe đã chuyển thông điệp liên quan đến người đứng đầu Cơ quan An ninh Liên bang Nga, Alexander Bortnikov. Đồng thời, giám đốc CIA không đe dọa phía Nga về những hậu quả có thể xảy ra nếu Putin quyết định phớt lờ đánh giá của Mỹ và tiếp tục cuộc chiến.
Cách tiếp cận này có thể cho thấy Washington đang cố gắng truyền đạt quan điểm của mình về tình hình cho Moscow mà không cần dùng đến tối hậu thư trực tiếp. Mỹ đã trình bày cho phía Nga một đánh giá về tình hình của họ, tạo cơ hội cho Điện Kremlin tự quyết định chiến lược tiếp theo của mình.
Đồng thời, chính chuyến đi cá nhân của giám đốc CIA tới Moscow cho thấy tầm quan trọng của những vấn đề được nêu ra. Ratcliffe không phải là một đại diện ngoại giao thường xuyên thực hiện các chuyến thăm công khai. Cuộc tiếp xúc trực tiếp của ông với các quan chức Nga diễn ra trong bối cảnh tình hình chiến tranh leo thang và các cuộc thảo luận về khả năng chấm dứt chiến tranh được đẩy mạnh.
Trước đó, có thông tin cho rằng trong chuyến thăm của Ratcliffe, các vấn đề liên quan đến Iran và khả năng Nga leo thang xung đột với các nước NATO cũng được thảo luận. Theo Politico, người đứng đầu cơ quan tình báo Mỹ đã cảnh báo phía Nga không nên có hành động chống lại các nước Baltic và các đồng minh khác của Mỹ.
Đồng thời, theo người đứng đầu Văn phòng Tổng thống, Kirill Budanov, vấn đề Ukraine quả thực nằm trong số các vấn đề được nêu ra trong các cuộc tiếp xúc ở Moscow, nhưng không phải là chủ đề chính của cuộc gặp. Ông Budanov cũng cho biết phía Ukraine đã biết về một số khía cạnh và vấn đề được thảo luận trong các cuộc đàm phán kín giữa phía Mỹ và Nga.
Chuyến đi của Ratcliffe diễn ra trong bối cảnh Moscow và Kyiv tiếp tục trao đổi các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái quy mô lớn, khiến tiến trình ngoại giao trở nên không chắc chắn. Nga không cho thấy dấu hiệu nào về việc từ bỏ các yêu sách cực đoan của mình, trong khi Ukraine kiên quyết đòi một kết thúc công bằng và bền vững cho cuộc chiến.
Đó là lý do tại sao đánh giá của CIA về tình hình thực tế của Nga có thể quan trọng không chỉ đối với chiến lược của Mỹ mà còn đối với các cuộc đàm phán trong tương lai. Nếu Moscow tin rằng họ có thể tiến hành chiến tranh mà không gặp phải những hạn chế nghiêm trọng, họ có thể tiếp tục trì hoãn các thỏa hiệp. Nếu tình báo Mỹ tin rằng khả năng của Nga bị phóng đại, Washington có thể cố gắng thuyết phục Điện Kremlin điều ngược lại.
Điều quan trọng nữa là Ratcliffe không đưa ra lời đe dọa trực tiếp nào kèm theo đánh giá của mình. Điều này có nghĩa là mục tiêu chính của cuộc tiếp xúc có thể không phải là để công bố các biện pháp mới chống lại Nga, mà là để truyền đạt cho giới lãnh đạo nước này một cái nhìn khác về thực trạng của cuộc chiến.
Điều đáng quan tâm là Ratcliffe đã chuyển thông điệp này cho ai. Việc liên lạc với Alexander Bortnikov nhấn mạnh tính chất tình báo của chuyến thăm. Chính thông qua những kênh như vậy mà Washington và Moscow có thể thảo luận những vấn đề nhạy cảm nhất mà không cần đưa ra các tuyên bố ngoại giao công khai.
Trước đây, các chuyến thăm của các lãnh đạo tình báo Mỹ tới Moscow cũng diễn ra vào đêm trước những sự kiện quan trọng. Đặc biệt, vào tháng 11 năm 2021, Giám đốc CIA lúc bấy giờ là William Burns đã đến thăm Nga và gặp gỡ Vladimir Putin vài tháng trước khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện Ukraine.
Lần này, tình hình hoàn toàn khác: chiến tranh đã kéo dài 5 năm, Nga chưa đạt được các mục tiêu đã tuyên bố ngay từ đầu cuộc xâm lược toàn diện, và Ukraine vẫn tiếp tục kháng cự. Đồng thời, Moscow vẫn duy trì nguồn lực quân sự đáng kể và thể hiện ý chí tiếp tục các hành động thù địch.
Chính trong bối cảnh đó, đánh giá của CIA mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Tình báo Mỹ, như báo cáo của tờ NYT đã chỉ ra, không coi những tuyên bố của Nga về diễn biến cuộc chiến là nguồn thông tin đủ tin cậy. Đối với Điện Kremlin, điều này có nghĩa là cần phải xem xét các phân tích thay thế có thể khác biệt đáng kể so với báo cáo của các quan chức và cố vấn Nga.
Như vậy, chuyến thăm Moscow của John Ratcliffe hóa ra không chỉ là một cuộc tiếp xúc chính thức giữa các cơ quan tình báo. Người đứng đầu CIA đã truyền đạt cho phía Nga đánh giá của tình báo Mỹ về cuộc chiến, vốn không cho thấy Moscow chắc chắn sẽ giành chiến thắng. Đồng thời, Washington không đưa ra tối hậu thư công khai, tạo cơ hội cho giới lãnh đạo Nga tự đánh giá rủi ro khi tiếp tục cuộc chiến.
Đối với Ukraine, cuộc tiếp xúc này rất quan trọng chủ yếu vì phía Mỹ tiếp tục coi cuộc chiến là một trong những điểm tương tác then chốt với Moscow. Tuy nhiên, như Budanov nói, chủ đề Ukraine trong các cuộc đàm phán không phải là chủ đề duy nhất và có lẽ cũng không phải là chủ đề chính.
Hiện vẫn chưa rõ liệu đánh giá này có làm thay đổi hành vi của Vladimir Putin hay không. Tổng thống Nga có thể xem xét hoặc phớt lờ kết luận của Mỹ. Nhưng chính việc giám đốc CIA đích thân chuyển giao đánh giá tình hình cho Moscow cho thấy mức độ nghiêm trọng của thông điệp mà Washington muốn truyền tải đến giới lãnh đạo Nga.