Bài viết: dpa Webline

Cảnh sát đang tìm kiếm một chiếc drone thứ hai tại sân bay Leipzig. Ảnh: Sebastian Willnow/dpa

Sau khi phát hiện một chiếc drone mang thuốc nổ – nhưng không có bộ kích nổ còn nguyên vẹn – tại sân bay Halle/Leipzig, nhiều chuyên gia một lần nữa nhanh chóng hướng nghi vấn về phía Nga.

Bộ trưởng Nội vụ Liên bang Đức Alexander Dobrindt (CSU) thận trọng hơn khi gọi đây là một cuộc tấn công “lai” (hybrid) do “các thế lực nước ngoài” thực hiện.

Ngay trong năm ngoái, khi xảy ra nhiều vụ phát hiện drone gần các sân bay, Thủ tướng Đức Friedrich Merz (CDU) từng cho rằng Tổng thống Nga Vladimir Putin muốn “thử phản ứng của nước Đức” bằng những hành động như vậy.

Vậy điều gì có thể ủng hộ hoặc bác bỏ giả thuyết Nga đứng sau vụ việc? Dưới đây là một số câu hỏi và câu trả lời:

Tình hình điều tra hiện nay ra sao?

Công tố Liên bang Đức đang điều tra với nghi vấn cố ý gây ra một vụ nổ và can thiệp nguy hiểm vào hoạt động hàng không, theo thông báo của cơ quan công tố tại Karlsruhe.

Tại sân bay Leipzig/Halle, một chiếc drone được trang bị thuốc nổ và bộ kích nổ đã được phát hiện gần các máy bay vận tải của Ukraine. Một nhân viên sân bay đã phát hiện và làm cho chiếc drone rơi xuống.

Một máy bay cất cánh ngay sau đó, trong bối cảnh sân bay phải đóng cửa, đã va chạm với một vật thể bay nhỏ chưa xác định, có khả năng là một chiếc drone thứ hai.

Một số chuyên gia nhanh chóng cáo buộc Nga – liệu họ có đúng?

Điều có thể ủng hộ giả thuyết Moscow liên quan là Nga đã phát triển mạnh công nghệ drone, đồng thời nhiều lần công khai hoặc ngấm ngầm đe dọa sẽ đáp trả việc phương Tây cung cấp vũ khí cho Ukraine.

Bộ Quốc phòng Nga cũng từng công bố địa chỉ của các công ty quốc phòng Đức và châu Âu. Cựu Tổng thống Nga Dmitry Medvedev, hiện vẫn có ảnh hưởng với tư cách Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga, gọi những công ty trong danh sách là “các mục tiêu tiềm năng của lực lượng vũ trang Nga”.

Chuyên gia về Nga và quân sự Matthias Uhl nhận định:

“Thoạt nhìn, có một số dấu hiệu cho thấy các cơ quan tình báo Nga có thể có liên quan.”

Cơ quan tình báo quân sự Nga GRU bị cáo buộc đứng sau nhiều hoạt động bí mật tại phương Tây.

Tuy nhiên, theo Uhl, việc Nga thực hiện một chiến dịch như vậy hiện nay không dễ dàng, bởi các điệp viên Nga tại phương Tây đang bị giám sát chặt chẽ.

Mỹ có thông tin gì về vụ việc?

Một số phương tiện truyền thông Mỹ cho biết các thông tin tình báo hiện có đang hướng nghi vấn về phía Nga.

Wall Street Journal, dẫn lời các quan chức Mỹ am hiểu những báo cáo tình báo, cho biết chiếc drone mang thuốc nổ có khả năng thuộc về chính phủ Nga.

Đài CNN dẫn lời một quan chức quốc phòng Mỹ tại châu Âu cho biết Mỹ đã đi đến kết luận rằng chiếc drone có nguồn gốc từ một cơ quan tình báo Nga.

Nga từng bị cáo buộc những vụ tấn công “lai” nào?

Danh sách này khá dài.

Chuyên gia về Nga Matthias Uhl nhắc lại vụ các kho đạn dược ở Cộng hòa Séc phát nổ năm 2014. Chính phủ Praha đến năm 2021 đã cáo buộc GRU của Nga đứng sau vụ việc.

Vụ việc hiện nay cũng gợi lại một sự kiện xảy ra năm 2024: một kiện hàng vận chuyển bằng đường hàng không đã bốc cháy tại trung tâm logistics DHL ở Leipzig. Các nguồn tin an ninh khi đó cho rằng kiện hàng này được đặt nhằm thực hiện một hoạt động phá hoại có liên quan đến Nga.

Tại Litva, hiện có 5 người bị cáo buộc liên quan đến các hành động khủng bố đang bị xét xử. Họ bị cáo buộc gửi những kiện hàng chứa thiết bị nổ tự chế.

Các hoạt động này được cho là do những người có liên hệ với GRU tổ chức. Những người bị tình nghi mang quốc tịch Nga, Ukraine và Litva.

Điều gì có thể phản bác giả thuyết Nga liên quan?

Lãnh đạo Điện Kremlin Vladimir Putin nhiều lần bác bỏ hoàn toàn cáo buộc cho rằng Nga muốn tấn công một quốc gia thành viên NATO, gọi những cáo buộc như vậy là “vô nghĩa”.

Sau các vụ phát hiện drone tại các sân bay năm ngoái, ông Putin cũng cho rằng những cáo buộc nhằm vào Nga có thể nhằm làm tình hình căng thẳng hơn, thúc đẩy châu Âu tăng chi tiêu quốc phòng và đánh lạc hướng dư luận khỏi những vấn đề khác.

Cựu lãnh đạo Điện Kremlin Dmitry Medvedev đưa ra nhiều khả năng khác nhau về nguồn gốc của các drone.

Ông lấy ví dụ về khả năng các vụ khiêu khích do người Ukraine thực hiện nhằm kéo châu Âu vào một cuộc chiến.

Tuy nhiên, Medvedev cũng thừa nhận rằng đây có thể là hoạt động của một phong trào ngầm thân Nga tại các nước châu Âu, với mục tiêu gây bất ổn cuộc sống trong Liên minh châu Âu.

Ngoài ra, ông cũng không loại trừ khả năng đây chỉ là trò phá phách của những kẻ quá khích muốn gây phiền toái cho chính quyền.

Medvedev dự đoán:

“Điều quan trọng nhất là những người châu Âu thiển cận sẽ phải tự mình trải nghiệm chiến tranh nguy hiểm đến mức nào.”

Moscow phản ứng thế nào trước vụ việc mới nhất?

Đại sứ quán Nga tại Berlin gọi vụ việc là một “sự khiêu khích” của Kiev nhằm chống lại Moscow, với mục đích kích động tâm lý chống Nga tại Đức.

Phía Nga tuyên bố mục tiêu của Ukraine và những lực lượng quân sự hóa ở châu Âu là chuẩn bị cho xã hội một cuộc chiến chống Nga.

Kênh Telegram “Maester”, một kênh được nhiều người Nga theo dõi vì các bài phân tích, cho rằng đây là một màn dàn dựng rẻ tiền nhằm tạo ra một hành động phá hoại.

Kênh này nhận định rằng việc thủ phạm là người Ukraine hay những “diều hâu” Đức hoặc châu Âu không đóng vai trò quan trọng. Điều duy nhất rõ ràng, theo kênh này, là Kiev và EU đang có xu hướng làm xung đột leo thang.

Ngay trong các vụ phát hiện drone tại các sân bay Đức năm ngoái, Điện Kremlin cũng đã bác bỏ những cáo buộc nhằm vào Nga.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov khi đó phản ứng trước những phát biểu của Thủ tướng Merz về các drone. Merz từng nói:

“Trong mọi trường hợp, có lẽ một phần đáng kể trong số đó được điều khiển từ Nga.”

Ông Merz cũng cho rằng Vladimir Putin muốn thử phản ứng của nước Đức.

Ngoài Nga, “các thế lực nước ngoài” nào khác có thể bị nghi ngờ?

Cơ quan Tình báo Đối ngoại Nga (SVR) nhiều lần cảnh báo rằng các cơ quan tình báo Ukraine đang lên kế hoạch thực hiện những hành động khiêu khích chống Nga rồi đổ trách nhiệm cho Điện Kremlin.

Theo phía Nga, những kẻ phá hoại muốn tấn công các cơ sở hạ tầng tại châu Âu và thực hiện các hoạt động được gọi là “false flag” – chiến dịch dưới cờ giả, nhằm làm mất uy tín của Nga.

Chuyên gia Matthias Uhl cũng cho rằng không thể loại trừ một âm mưu tấn công dưới “cờ giả”, trong đó mục đích có thể là cố tình hướng sự chú ý về phía Nga.

Ông nói:

“Một lập luận ủng hộ giả thuyết này là cho đến nay, các cơ quan chức năng chính thức của Đức vẫn đặc biệt thận trọng trong việc quy trách nhiệm cho Moscow.”

© dpa-infocom, dpa

Drohne mit Sprengstoff am Flughafen - War es Russland?